Coronavirus

May 13, 2020

Leve ‘n boodsjap


Coronavirus


Oupprak


Coronaviruskrenkde (COVID-19) is ‘n besmetteleke krenkde die door ‘n nui oontdèkde coronavirus weurt veroerzaak.

De mieste luij die besmet zien mèt ‘t COVID-19-virus, zulle lichte tot gematigde luchtwegekrenkde ervare en herstelle zoonder speciale behandeling te vereise. Ouwere minse, en die mèt oonderligkende medische probleme wie cardiovasculaire krenkdes, diabetes, chronische luchtwegekrenkde en kanker zien mie kans op ‘n ernstige krenkde.

De bèste meneer um de euverdrach te veurkomme en te vertrage is good geïnformeerd euver ‘t COVID-19-virus, de krenkde die ‘t veroorzaak en wie ‘t ziech verspreit. Besjerm dichzelf en aandere vaan infectie door dien hande te wasse of ‘n alcoholgebaseerde wrijve te gebruke en neet dien geziech te raake.

‘t COVID-19-virus verspreidt ziech veural door druppels vaan speeksel of ontslag oet de naas es ‘n besmette persoon hoes of nies, dus ‘t is belangriek dat je ouch luchtwege etiket beoefent (beveurbeeld door in ‘n geflekte elleboog te hoes).

Op deze tied zien d‘r gein specifieke vaccins of behandelinge veur COVID-19. D’r zien echter väöl aonhawwende klinische oonderzeuke die potensjieel behandelinge evaluere. De WHO zal doorgaon mèt bijgewerkte informatie zodra de klinische bevindinge besjikbaar koume.


Veurraod


Um infectie te veurkoume en de euverdrach vaan COVID-19 te vertrage, doen ‘t volgende:

  • Was uw hande regelmaotig mèt zeep en water, of maak ze schoon mèt alcohol- gebaseerde handwrijf.

  • Behoud minstes 1 meter aafstand tusse u en luuj die hoeste of nieze.

  • Vermijd ‘t raake vaan dien geziech.

  • Bedèk je mond en naas wanneer je hoes of nieze.

  • Blief thoes es je je neet good veult.

  • Herfst oet rooke en aandere activiteite die de longe verzwaake.

  • Oefent fysieke aafstand door onnoedege reize te vermijde en weg te blieve vaan groete gróppe minse.


Simtome


COVID-19 beïnvlood versjèllende luuj op versjèllende menere. De mieste besmette luuj zulle lichte tot gematigde ziekte oontwikkele en herstelle zoonder ziekehoes.

Mies gebrukeleke symptome:

  • koorts.

  • droge hoes.

  • vermoeidheid.

Minder gemeinsjappeleke symptome:

  • pijne en pijn.

  • kêlpien.

  • diarréé.

  • conjunctivitis.

  • koppien.

  • verlies vaan smaak of geur.

  • ‘n uitslag op de huid, of verkleuring vaan vingers of tiene.

Ernstige symptome:

  • meujelekheid en kortaosem.

  • borstpijn of druk.

  • verlies vaan spraok of beweging.

Zeuk directe medische hulp es je serieuze symptome heet. Bel altied veurdat u uw dokter of gezondheidsfaciliteit bezeuk.

Minse mèt lichte symptome die aanders gezond zien, motte hun symptome thoes behere.

Gemiddeld duurt ‘t 5-6 däög vaan wienie iemes besmet is mèt ‘t virus veur symptome um te laote zien, maar ‘t kin tot 14 däög dure.